تکامل آگاهی

سنت زندگی بشری نشان داده است که همواره سه سطح از آگاهی در اختیار انسان قرار داشته است.: آگاهی ساده، که دیگر چندان در دنیای پیشرفته و مدرن امروزی دیده نمی شود؛ آگاهی پیچیده، که وضعیت عادی انسان تحصیل کرده و متمدن امروزی به ویژه مردم دنیای غرب است؛ و بلاخره آگاهی روشنگر که فقط بر عده معدودی شناخته شده و در حد کمال آگاهی انسانی است و تنها کسانی که دارای انگیزه بسیار قوی هستند با آموزش و کوشش فراوان می توانند به آن دسترسی پیدا کنند.
ضرب المثل های زیادی در زبان های مختلف اشاره به این سه سطح از آگاهی دارند. برای نمونه در داستانی چنین نقل شده است: مرد ساده غروب به خانه می آید کنجکاو است که برای شام چه دارند؟ مرد پیچیده که به خانه می آید، غرق افکار پیچیده تقدیر است و بلاخره مرد روشن به خانه می آید و او هم کنجکاو است چه چیز برای شام دارند. مرد ساده و مرد روشن نظرات مشترک بسیاری دارند و نگاه هردو ساده و مستقیم است. از دید آنها زندگی پیچیده نیست و در نتیجه واکنش آنها در مقابل مسایل بسیار شبیه هم است. تنها تفاوت حقیقی این دو در این است که مرد روشن از شرایط خود آگاه است در حالیکه مرد ساده این آگاهی را ندارد. از سوی دیگر مرد پیچیده بیشتر اوقات را در نگرانی و اضطراب به سر می برد
چاپ ۱۳۸۷