Ezilenler

Vanya, Dostoyevski'nin kendi hayatından öğeler taşıyan bir yazar, tıpkı onun ilk romanından sonra aldığı eleştiriler ve yazın dünyasına girişinin önce dergilerde romanlarını tefrika ettirmesi ve sonra yayınevleriyle anlaşması ile olduğu gibi o dönem yazarlarının geçtiği yollardan geçen fakir bir yazar. Romanda Vanya dışında Nataşa, Nataşa'nın annesi ve babası ile Alyoşa ve Alyoşa'nın prens babası olan diğer önemli karakterler ise, "ile" bağlacıyla ayırdığım şekilde düşman iki ailedir. Nataşa, Vanya ile nişanlıyken Alyoşa ile "düşman ailelerin çocuklarının birbirine aşık olması" tehlikesinden kaçamaz ve Vanya'yı Alyoşa için terk edip baba evinden ayrılarak Alyoşa'ya kaçar. Ancak önceden dost olan bu düşman aileler bu ilişkiyi onaylamamaktadırlar, Nataşa'nın dünyada Alyoşa'sından başka bir de eski nişanlısı iyi yürekli Vanya'sı vardır. Bir de Vanya'nın kötü şartlardan kurtardığı on dört yaşındaki Nelli (ki kendisi yaşlı Smith'in torunu olur) ile Alyoşa'nın babasının kendisini zorla evlendirmeye çalıştığı soylu Katya da olaylara dahil olduğunda, ortaya eski zaman filmleri gibi çetrefilli ilişkiler ve karanlık günlerle dolu bir roman çıkıyor.

Dostoyevski, bu romanında birey sorunlarına değiniyor, yalnızlık korkusu, ölüm korkusu, özlem, iki aşk arasında kalma, evlat sevgisi ile evlada karşı duyulan öfke, hastalıklar, parasızlık, sefillik, açlık gibi pek çok şeyin altından kalkmaya çalışan karakterler, bir yandan kendi başlarına her şeyi düzeltmeye çalışıyor, diğer yandan birbirlerinin iyiliği için atacakları adımları hesaplamaya çalışıyorlar fakat sonunda her şey olacağına varıyor. Olayların çözümlenme şeklini okurken çok sevmiştim ben, umarım siz de benimle aynı zevki alırsınız.