قحطی سرخ

جغرافیایی که بیش از سه هزار سال سبقهٔ یکجانشینی دارد و مردم امروزی‌اش قریب به دو هزار سال است که تحت لوای حاکمیت‌های مختلف روزگار می‌گذرانند، به دلیل وسعت، حاصلخیزی و اهمیت استراتژیکش، تاریخی سراسر مناقشه داشته‌است. از قرون وسطی تا انقلاب اکتبر، مغول‌ها، عثمانی‌ها، روس‌ها، مجارها و… همواره به آن یورش برده و همه یا بخشی ازآن را تصاحب کرده و مردم و سرزمین اوکراین را به بند کشیده، کشتار و تجاوز کرده‌اند. پس از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷بود که جمهوری سوسیالیستی شوروی اوکراین در مقام یکی از پانزده جمهوری کشور شوروی تشکیل شد و این مهم خود آغاز فاجعهٔ انسانی دیگری بود که نزدیک به دو دهه در این سرزمین جریان داشت. کتاب «قحطی سرخ: جنگ استالین در اوکراین» به وقایع حدفاصل ۱۹۱۷ تا ۱۹۳۴ و حضور نیروهای شوروی استالینی در این کشور و مجموعهٔ اقداماتی که جان هزاران هزار نفر را گرفت، می‌پردازد. آن اپلباوم، نویسنده، پژوهشگر و مورخ آمریکایی با جستجو در اسناد و شواهد به‌جا مانده از آن بازهٔ زمانی عجیب و به خاصه سال‌های ابتدایی دههٔ ۱۹۳۰، ریشه‌های وضعیت دهه‌های پسین اوکراین و ملی‌گرایی قوام‌یافتهٔ این کشور را شناسایی و هویدا می‌کند. قحطی سرخ، روایت سرکوب و خفقانی‌ست که از دل تمامیت‌خواهی استالینی بیرون آمد و بسیاری از مردم ممالک زیر پرچم شوروی را از هستی ساقط کرد و البته اوکراین به دلیل وسعت و جمعیت بیشترش، بسیار بیش از دیگران آسیب دید.