رستاخیز

در پایان دهه‌ی ۱۸۸۰ و در طول دهه‌ی ۱۸۹۰، تالستوی بر روی یکی دیگر از آثار پرارج خود کار می‌کرد- رمان رستاخیز. در این اثر دیگر خبری از بهشت خانوادگی، که اصل نظام‌دهنده‌ی آثار طولانی او بود، نیست. اکنون توجه او بر جامعه‌ای متمرکز شده‌است که از بالا تا پایین در حال از هم پاشیدن است. صحنه‌هایی که تالستوی نگاه تازه گسترده‌اش را متوجه آنها می‌کنداین بار در روستاهای ویرانه، دادگاه‌های بیدادگر، زندان‌ها و جاده تبعید به سیبری هستند.
تالستوی در سال‌های پایانی عمرش"تزار دوم" لقب گرفته‌بود. زیرا حکومت بیم داشت که حتی کوچکترین تعرضی به او بکند. او در روسیه، به استثنای شخص تزار، یگانه کسی بود که می‌توانست هرچه دلش می‌خواهد بگوید و در امان باشد. او این آزادی را با قدرت قلمش و نمونه‌وار زیستنش به دست آورده بود. زمانی که او قلم به دست گرفت تا درباره تزارها بنویسد، چنانکه گویی اشخاصی همتراز او هستند، ثابت کرد که نوشتن می‌تواند، همانگونه که خود رویایش را داشت، قدرتی حقیقی در این جهان باشد.