روح پراگ

این کتاب شرح معارفه‌ای از زندگی نویسنده، سیر تکامل تفکر او و دلمشغولی‌های فرهنگی و ادبی او است و مشتمل بر مقالاتی از دوران کودکی کلیما –که مدتی از آن در اردوگاه کار اجباری نازی سپری شده است-، شروع دوران نویسندگی وی و سایر موضاعات فرهنگی و جامعه شناختی مورد توجه او می‌باشد.

کلیما شاهد اتفاقات مهمی در تاریخ سرزمینش بوده است، ا قدرت رسیدن هیتلر و استالین در منطقه از آن جمله‌اند و همچنین زمانی را که یهودیان محرومیت و ممنوعیت شدید روبرو بودند را خوب به خاطر می‌آورد. او خود را خوش‌شانس می‌داند که در میان قربانیان جنایت‌های آن زمان قرار نگرفت. فصل اول کتاب با عنوان یک دوران کودکی غیرمعمولی، حول محور کودکی کلیما در چک اسلواکی تحت سلطه‌ی رژیم نازی و زندگی دشوار در اردوگاه ترزین می‌گردد. در فصول بعدی او از عشق و علاقه‌اش به نویسندگی و انتقال آنچه درک کرده است می‌گوید.

پس از آن چک اسلواکی توسط رژیم استالینی استعمار می‌شود. به عقیده کلیما این دو رژیم شباهت‌های بسیار زیادی به هم داشتند و کشور او بیش از نیم قرن زیر سلطه‌ی توتالیتاریسم به حیات ادامه داد. حکمرانی وحشیانه‌ی نازی پس از سه سال وقفه جای خود را به دیکتاتوری استالینی داد. در چندین مقاله بعدی کلیما تأثیر این استعمارها را بر فرهنگ و روحیه‌ی کشور و طرز تفکر و زندگی افراد به خصوص نویسندگان بیان می‌کند و تحلیل‌های خود را در این موارد ارائه می‌دهد.

مقاله‌ی دیگری در مورد فرانتس کافکا و منابع الهامش است که از سنگین‌ترین وزنه‌های کتاب محسوب می‌شود. در این مقاله کوتاه کلیما به بررسی منشأ و خصوصیات برخی شخصیت‌های کتاب‌های کافکا، چگونگی همذات پنداری کافکا با این شخصیت‌ها و روانکاوی آنها می‌پردازد.