Μνημείο πεσόντων

Το "προφορικό νεκροταφείο" της Όσβαλντ, το μνημείο που στήνει προς τιμήν όλων των κοινών, "αόρατων" ανθρώπων, υπενθυμίζει κάθε στιγμή πόσο σύντομο και απρόβλεπτο είναι το πέρασμά μας από αυτή τη ζωή, και κατ' επέκταση, πόσο μοναδικό και πολύτιμο. Η -τολμηρή- απόφασή της να συμπυκνώσει την Ιλιάδα με αυτόν τον τρόπο αποκαλύπτει αναπάντεχα στον αναγνώστη κάτι από την πρωταρχική λειτουργία της λογοτεχνίας. Λέμε ιστορίες όχι μόνο για να εξηγήσουμε τα ανεξήγητα του κόσμου που μας περιβάλλει, όχι μόνο για να κατευνάσουμε το φόβο και να βρούμε παρηγοριά, αλλά και για να θυμόμαστε, όσα έγιναν και όσους πέρασαν πριν από μας, επειδή οι νεκροί πεθαίνουν πραγματικά μόνο όταν τους έχουν ξεχάσει όλοι.

Δεν είναι τυχαίο ότι η εφημερίδα Le Monde επέλεξε να τιμήσει τα θύματα της τρομοκρατικής επίθεσης στο Bataclan δημιουργώντας ένα αντίστοιχο μνημείο: οι φωτογραφίες των 130 θυμάτων συνοδευόμενες από τα ονόματά τους και ένα συντομότατο κείμενο κάθε φορά, που υπενθύμιζε ποιοι ήταν αυτοί οι άνθρωποι, πώς ζούσαν και τι ονειρεύονταν, πώς ακριβώς σκοτώθηκαν και ποιοι μένουν πίσω για να τους θυμούνται.

«Ο πρώτος που πέθανε ήταν ο ΠΡΩΤΕΣΙΛΑΟΣ
Άντρας ταγμένος βούτηξε με φούρια στο σκοτάδι
Με σαράντα μελανά καράβια ν' αφήνουν πίσω τους τη γη
Άντρες σάλπαραν μαζί του από εκείνους τους γκρεμούς
που τους φωτίζουνε λουλούδια
Όπου το χορτάρι δίνει στα πάντα τροφή
Πύρασος Ίτων Πτελεός Ανδρών
Πέθανε στον αέρα πηδώντας για να φτάσει πρώτος
στην ακτή
Το σπίτι του έμεινε μισοχτισμένο
Πετάχτηκε η γυναίκα του γδέρνοντας τα μάγουλά της
Ο Ποδάρκης ο σε όλα λιγότερος αδελφός του
Πήρε το πόστο του αλλά αυτά έγιναν πριν πολύ καιρό
Βρίσκεται στη μαύρη γη χιλιάδες χρόνια τώρα».