Văn học và cái ác

“Văn học và cái Ác” được xuất bản ở Pháp năm 1957, tập hợp những bài viết phê bình của George Bataille, phần lớn đã đăng trên tạp chí Critique.

Tác giả chọn 8 nhà văn nổi tiếng để khảo sát nghiên cứu: Emily Bronte, Baudelaire, Michelet, William Blake, Sade, Proust, Kafka, Genet. Trong số những tác phẩm này, Bronte và Kafka đã có tác phẩm được dịch ra tiếng Việt, còn lại thì hầu như độc giả Việt Nam chưa biết gì về họ. Không chỉ có tác phẩm, mà phần lý luận văn học ở giai đoạn này, mặc dù được các nhà văn, các nhà tư tưởng, lý luận phê bình nghiên cứu rất kỹ, trong khi đó đối với phần đông nhà văn và độc giả Việt Nam thì vẫn còn mới lạ.

Cuốn sách được coi như “một công trình nghiên cứu quan trọng nhưng không dễ đọc”. Theo Jacques Red, trong Văn học và cái Ác, Bataille “với sự phân tích chính xác và rạch ròi vốn có của mình tiếp tục tìm kiếm những hoàn cảnh kịch tính ở đó chân lý của thực thể con người được hồi sinh từ đám tro bụi của riêng mình”.

Chính George Bataille viết về bản chất tác phẩm nổi tiếng này: “Văn học là cơ sở của tồn tại hoặc không là gì. Nó là hình thức thể hiện rõ nét của cái Ác, một cái Ác theo tôi nghĩ, có một giá trị tối thượng. Quan niệm này không đòi hỏi sự thiếu vắng đạo đức, nó yêu cầu một “siêu đạo đức”.

Georges Bataille được hâm mộ vì sự uyên bác và vì cách tiếp cận mạnh bạo ít thấy có trong văn học. Đến cuối những năm 1950, Bataille đã được coi là những nhân vật quy định nền văn minh của châu Âu hiện đại. Martin Heidegger nói về ông như là “bộ óc tư duy xuất sắc của nước Pháp”.